این سایت سعی دارد سایت های برتر سراسر ایران را معرفی کند ما با نمایش دادن پیش نمایشی از سایت، کاربران را به دیدن کامل مطالب سایت های معرفی شده دعوت میکنیم فلذا هیچ لینک، عکس، و متنی از سایت های معرفی شده کپی نمیشود.

    کمان 99

    مهدی

    بچه ها کسی جواب رو میدونه ؟

    کمان 99 را از این سایت دریافت کنید.

    عملیات کمان 99

    عملیات کمان 99

    ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف

    عملیات کمان ۹۹، یک روز پس از آغاز حمله ارتش بعثی عراق به خاک ایران در روز یکم مهر ماه ۱۳۵۹ توسط نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران انجام شد. این عملیات موفق، بزرگ‌ترین عملیات هوایی نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران در جنگ تحمیلی بود که ۲۰۰ فروند جنگنده در آن شرکت داشتند. در این عملیات، تاسیسات و زیرساخت‌های هوایی، مخازن سوخت و مهمات، انبارهای مهمات، رادارهای هدایت‌کننده هواپیماهای جنگی، برج‌های مراقبت و کنترل سامانه‌های فرماندهی، مراکز مخابراتی و انواع آنتن‌ها در مناطق کرکوک، موصل، الرشید، حبانیه، ناصریه، شعیبیه، کوت و المثنی در تیررس خلبانان جمهوری اسلامی قرار گرفت. اجرای موفقیت‌آمیز این عملیات علاوه بر کسب برتری هوایی ایران، موجب شد تا احتمال بروز حملات هوایی به کشور در آینده کاهش یابد.

    فهرست مندرجات

    ۱ - مقدمه

    ۱.۱ - شکل‌گیری عملیات

    ۱.۲ - مراحل طرح‌ریزی و تصمیم‌گیری

    ۱.۳ - عملیات انتقام

    ۱.۴ - نحوه اجرای عملیات

    ۱.۵ - اهداف عملیاتی ۱.۶ - منطقه عملیات ۲ - نتایج عملیات ۲.۱ - ابعاد نظامی ۲.۲ - ابعاد سیاسی

    ۲.۳ - ابعاد رسانه‌ای

    ۲.۴ - موضع‌گیری‌ها ۳ - نیروی انسانی

    ۳.۱ - فرماندهان ارشد

    ۳.۲ - اسامی اسرا و مجروحان و شهدا

    ۴ - فهرست منابع ۵ - پانویس ۶ - منبع

    ۱ - مقدمه

    [ویرایش]

    یک روز پس ‌از آن که عراق در ۳۱ شهریور ۱۳۵۹ شمسی (۱۹۸۰ میلادی) جنگ علیه ایران را رسماً آغاز کرد، نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران اقدام به اجرای عملیات هوایی گسترده‌ای علیه مواضع کشور عراق موسوم به طرح «سایه البرز» کرد. در این عملیات که با رمز «کمان ۹۹» به اجرا درآمد نیروی هوایی ایران بیش از ۲۰۰ جنگنده، بمب‌افکن و هواپیمای ترابری را پای‌کار آورد و اهدافی را در خاک عراق بمباران کرد.

    صبح روز سه‌شنبه اول مهر ۱۳۵۹ با ابلاغ رمز «کمان ۹۹» هواپیماهای شکاری و بمب‌افکن نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران از تعداد ۷ پایگاه هوایی در تهران، تبریز، دزفول، بوشهر، همدان، شیراز و اصفهان به پرواز درآمدند. [۱]

    نیروی هوایی ارتش ایران در این عملیات توانست ۱۴۰ جنگنده و ۶۰ هواپیمای پشتیبانی را پای‌کار بیاورد و مهم‌ترین پایگاه‌های نظامی و فرودگاه‌های عراق را منهدم کند. [۲]

    ۱.۱ - شکل‌گیری عملیات

    در بعدازظهر ۳۱ شهریور ۱۳۵۹ شمسی (۲۲ سپتامبر میلادی۱۹۸۰) هواپیماهای عراقی در ماموریت‌هایی به ۱۰ فرودگاه ایرانی، ازجمله پایگاه هوایی مهرآباد در تهران، پایگاه‌های شیراز، بوشهر، دزفول، اهواز و امیدیه حمله کردند.[۳]

    این حمله غافلگیرانه هوایی بر روی پایگاه‌های هوایی ایران برای نابودی هرچه بیشتر هواپیماهای ایران و فلج ساختن کار پایگاه‌های هوایی و از بین بردن باند فرودگاه‌ها انجام شد تا یگان‌های زمینی عراق بتوانند در خاک ایران پیشروی کنند و اهداف خود را به دست آورند، بدون آنکه نیروی هوایی ایران بتواند بر روند عملیات آنها تاثیر گذارد. [۴] این عملیات موفقیت چندانی برای عراق نداشت و نیروی هوایی ایران آسیب زیادی ندید. [۵]

    ایران در پاسخ به این تهاجم و با هدف وارد آوردن ضربه سنگین به عراق، طرح جنگی کمان ۹۹ را که نیروی هوایی ارتش ارائه کرده بود روی میز گذاشت. در این طرح، هواپیماهای اف۱۴ ایران فضای مرز هوایی این کشور را از ارومیه تا جزیره خارک پوشش می‌دادند. سپس هواپیماهای شکاری اف۱۴ و اف۵ پرواز می‌کردند و هدف‌هایشان در خاک عراق را منهدم می‌کردند. [۶]

    ۱.۲ - مراحل طرح‌ریزی و تصمیم‌گیری

    پس از حمله به پایگاه‌های هوایی ایران این تصور در سران عراق به وجود آمد که نیروی هوایی ایران ظرفیت تهاجمی خود را از دست ‌داده و خصوصاً با وجود پدافند هوایی پیشرفته عراق، از این پس توان حمله به این کشور را از دست‌ داده است. در حالی ‌که همزمان فرماندهان نظامی ایران در حال آماده‌سازی طرحی برای پاسخگویی بودند.

    طرح عملیات کمان ۹۹ پیشتر توسط اتاق عملیات نیروی هوایی ایران آماده‌سازی شده بود. حدوداً ۱۰ ماه قبل از آغاز جنگ، پس از یک جلسه هماهنگی در ۱۷ آبان ۱۳۵۸ در ستاد مشترک ارتش، معاون عملیاتی نیروی هوایی سرهنگ خلبان محمود قیدیان طرح نبرد سایه البرز را تهیه و در تاریخ ۲۷ تیر ۱۳۵۹ (۲ ماه قبل از آغاز جنگ) به کلیه یگان‌های عملیاتی نیروی هوایی ابلاغ کرد. [۷] این طرح ازجمله طرح‌های نظامی بود که پیش از پیروزی انقلاب اسلامی نیز برای مقابله با تهاجم احتمالی عراق در دستور کار نیروی هوایی ایران قرار داشت. یکی از خلبانان نیروی هوایی ارتش ایران در این مورد اذعان داشته است: «زمانی که عراق حمله کرد سرهنگ جواد فکوری، فرمانده نیروی هوایی بلافاصله به دفتر ویژه دستور دادند که طرح‌های عملیاتی مربوط به عراق را مطالعه کنند و همان شب تصمیم گرفته شد طرح سایه البرز را اجرائی کنند.» [۸]

    قرار شد نام عملیات «کمان ۹۹» باشد که نمادی از فرستادن آتش خشم ملت ایران به سوی متجاوز بود به این معنی که تیری در چله کمان گذاشته می‌شود و تا دور دست‌ترین نقاط عراق رها می‌شود، تا یادآور آرش کمانگیر باشد. عدد ۹۹ نیز از شمار صفحات طرح عملیاتی البرز گرفته شده بود. [۹]

    در آن زمان برخی از خلبانان نیروی هوایی ایران طرح‌های دیگری را به منظور بمباران تمام‌عیار شهرهای عراق پیشنهاد دادند تا از این طریق با اقدام نیروی هوایی عراق مقابله‌به‌مثل صورت بگیرد؛ اما با توجه به دعوت خلبانان به آرامش از جانب امام خمینی و تاکید او بر پرهیز از جنگ با مردم و بمباران شهرها، این‌چنین طرح‌هایی عملیاتی نشد. [۱۰]

    ۱.۳ - عملیات انتقام

    در عملیات محدودتری با نام «انتقام» دو گروه پروازی از دو پایگاه سوم شکاری همدان و پایگاه ششم شکاری بوشهر به پرواز درمی‌آمدند. ابتدا در ساعت ۱۶: ۳۰ نخستین گروه پروازی با نام «البرز» از پایگاه بوشهر به پرواز درمی‌آمد و پایگاه هوایی شعیبیه عراق را بمباران می‌کرد و سپس در ساعت ۱۷: ۲۵ گروه پروازی دوم با نام «آلفا رد» از پایگاه همدان به پرواز درمی‌آمد و پایگاه هوایی کوت عراق را بمباران می‌کرد. [۱۱]

    اجرای این عملیات ضمن بمباران موفق اهداف مشخص‌شده با سقوط یکی از فانتوم‌های نیروی هوایی ایران و جان باختن دو تن از خلبانان همراه بود. (در پی‌نوشت، ظاهراً عبارت سرلشکر کمک خلبان صحیح است، به جای کمک سرلشکر خلبان. لطفا با منابع چک شود و تصحیح شود.)

    ۱.۴ - نحوه اجرای عملیات

    با آغاز عملیات کمان ۹۹ هواپیماهای جنگنده بمب‌افکن و شکاری رهگیر نیروی هوایی ارتش ایران از هفت پایگاه هوایی کشور به پرواز درآمدند. هر گروه از هواپیماها با سوخت‌گیری در هوا، وارد آسمان عراق شدند و اهداف خود را در سراسر خاک عراق بمباران کردند. اهدافی که در داخل پایگاه‌های هوایی عراق مورد توجه خلبانان بود شامل باندهای پروازی، پناهگاه‌های هواپیماها، راه‌های خزش، انبارهای مهمات، انبارهای آمادی و قطعات پشتیبانی‌کننده هواپیماها، مخازن سوخت هواپیماها، برج‌های مراقبت و کنترل، سیستم‌های فرماندهی کنترل پایگاه‌ها، مراکز مخابراتی و انواع آنتن‌های آن می‌شد.

    منبع مطلب : fa.wikifeqh.ir

    عملیات کمان ۹۹

    عملیات کمان ۹۹

    از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

    عملیات کمان ۹۹

    بخشی از جنگ ایران و عراق

    کرکوک ناصریه شعیبیه ام‌القصر فرودگاه بغداد موقعیت‌ها در عراق

    تاریخ ۲۳ سپتامبر ۱۹۸۰ (میلادی)

    موقعیت عراق

    نتایج پیروزی ایران و دستیابی به برتری هوایی نسبی در سال‌های آغازین جنگ

    طرف‌های درگیر ایران

    نیروی هوایی ارتش ایران  عراق

    نیروی هوایی عراق فرماندهان و رهبران ابوالحسن بنی‌صدر

    جواد فکوری صدام حسین

    قوا

    مجموعا ۲۰۰ هواپیما که ۱۴۰ فروند از آن‌ها وارد عراق شدند.[۱] ۵۸ اف-۴ فانتوم ۲

    ۸۸ نورثروپ اف-۵ ۶۰ اف-۱۴ تام‌کت

    بوئینگ ۷۰۷ و بوئینگ ۷۴۷ (سوخت‌رسان)

    لاکهید سی-۱۳۰ هرکولس

    بیش از ۳۸۰ پرسنل نیروی هوایی ایران ۱۶۶ تا ۱۹۲ فروند هواپیما

    تلفات و ضایعات

    ۴ نورثروپ اف-۵ منهدم شد

    خسارات سنگین. بمباران ۱۱ پایگاه هوایی و تأسیسات و زیرساخت‌های مختلف، نابودی ۱۷ درصد از نیروی هوایی عراق (ادعا شده توسط عراق)[۲]

    ۲ میگ-۲۱ منهدم شد ۳ میگ-۲۳ منهدم شد ۱ سوخو-۱۷ منهدم شد

    ۱ ایلیوشین-۷۶ منهدم شد.

    عملیات کمان ۹۹ یا عملیات البرز[۳]، عملیات هوایی گسترده نیروهای مسلح ایران، در اولین روز جنگ ایران و عراق بود که بزرگترین عملیات نظامی نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران محسوب می‌شود. این عملیات در تاریخ ۱ مهر ۱۳۵۹ اجرا شد.[۴] در عملیات کمان۹۹، شمار ۲۰۰ هواپیمای جنگی ایرانی حضور داشتند، که ۱۴۰ فروند از آنها از مرز عبور کردند و اهداف نظامی، فرودگاه‌ها و آشیانه‌های نظامی متعلق به ارتش عراق از جمله پایگاه هوایی کرکوک، پایگاه هوایی رشید، پایگاه هوایی علی، پایگاه هوایی التقدم و پایگاه‌های هوایی و اهدافی در موصل، حبانیه، ناصریه، شعیبیه، کوت، بصره، ام قصر و المثنی و فرودگاه بین‌المللی بغداد را مورد هدف قرار دادند و ۶۰ فروند دیگر نیز کار پشتیبانی را در این عملیات هوایی، انجام می‌دادند.[۱][۵][۳]

    در عملیات کمان۹۹ از جنگنده-بمب‌افکن‌های اف-۵ و اف-۴ برای بمباران مواضع، شکاری-رهگیر اف-۱۴ برای محافظت از هواپیماها، بوئینگ ۷۴۷ و بوئینگ ۷۰۷ برای سوخت‌رسانی و از سی-۱۳۰هرکولس برای جمع‌آوری اطلاعات الکترونیکی و مشخص کردن محل پایگاه‌های موشکی استفاده شد.[۶] کمان ۹۹، باعث برتری هوایی نیروهای مسلح ایران در ماه‌های آغازین جنگ گردید.[۷][۸] با توجه به حجم و گستردگی عملیات و تعداد هواپیماهای درگیر، این عملیات، یکی از گسترده‌ترین عملیات‌ها در تاریخ نبردهای هوایی است.[۹]

    پیشینهٔ عملیات[ویرایش]

    در روز اول جنگ، فرودگاه مهرآباد هدف بمباران چند میگ-۲۳ عراق قرار گرفت.

    دود انفجار حملهٔ نیروهای عراقی به فرودگاه مهرآباد در تهران در ۳۱ شهریور ۱۳۵۹

    در بعد از ظهر روز ۳۱ شهریور سال ۱۳۵۹ نیروی هوایی عراق در عملیاتی شبیه به حمله نیروی هوایی اسرائیل که در سال ۱۹۶۷ در جنگ با اعراب، با حمله غافلگیرکننده نیروی هوایی مصر را از کار انداخته بود، به تعدادی از پایگاه‌های هوایی ایران حمله کرد، با این تصور که با این کار، نیروی هوایی ایران را از کار خواهد انداخت.

    عراقی‌ها با ۱۶۶ تا ۱۹۲ فروند هواپیمای جنگنده-بمب‌افکن و مجموعاً در ۲۵۰ سورتی پرواز، به ۸ پایگاه هوایی و چند نقطهٔ استراتژیک در ایران، به‌طور غافلگیرانه حمله کردند. در ساعت ۱:۴۵ دقیقه، ۶ فروند میگ ۲۳ عراقی، به پایگاهی در نزدیکی اهواز حمله کردند. حدود نیم ساعت بعد، به‌طور همزمان، به پایگاه مهرآباد در تهران و چند پایگاه هوایی دیگر در ایران، حمله شد. ساعتی بعد، پیامی از رادیو بغداد پخش شد که از خلبانان ایرانی می‌خواست که به عراق گریخته و پناهنده شوند.[۱] پیش از آغاز این عملیات، هواپیماهای ایرانی عمدتاً در آشیانه‌های مستحکم بتنی قرار داشتند و این عملیات، موفقیت چندانی برای عراق نداشت و نیروی هوایی ایران آسیب زیادی ندید. بیشتر بمب‌ها روی باندهای فرود ریخته شدند که آن‌ها نیز به سرعت ترمیم شدند.[۱۰]

    ۲ ساعت پس از حملهٔ عراق، نیروی هوایی ایران، عملیاتی با نام عملیات انتقام را آغاز کرد و با دو گروه ۴ فروندی، به پایگاه هوایی شعیبیه در ام قصر و پایگاه هوایی کوت، حمله و آن‌ها را بمباران کرد.[۱۱] طرح عملیاتی عملیات انتقام و عملیات کمان ۹۹ از زمان درگیری‌های ۷۵-۱۹۷۴ اروندرود، توسط نیروی هوایی شاهنشاهی ایران تهیه شده بود.[۱۲]

    طرح عملیات[ویرایش]

    پرسنل نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی (معاونت‌های عملیات پایگاه‌ها) با دستور فرمانده وقت نیروی هوایی ارتش؛ جواد فکوری شبانه مشغول برنامه‌ریزی برای اجرای طرح عملیاتی البرز شدند. زمان عملیات هم‌زمان با طلوع آفتاب در عراق انتخاب شد، تا تابش خورشید صبحگاهی کار هدف‌گیری را برای پدافند هوایی عراق مشکل کند. منطقه عملیات نیز سرتاسر خاک عراق در حد فاصل مدار ۳۰ درجه شمالی، یعنی جنوبی‌ترین مدار در خاک عراق، تا شمالی‌ترین مدار آن، که مدار ۳۷ درجه شمالی را شامل می‌شد، بود. برای اجرای این طرح، خلبانان در هر پایگاه هوایی ارتش به فرماندهی فراخوانده شدند و تا صبح بر روی برنامه پروازی، نوع مأموریت و مشخص نمودن مراکزی که باید هدف قرار بگیرند، کار کردند. خدمه فنی تا صبح بیدار بودند تا بمب‌های ام‌کی۸۲، ام‌کی۸۳، مارک ۸۴، بمب‌های خوشه‌ای، موشک‌های ماوریک، موشک‌های حرارتی و موشک‌های راداری را بر روی جنگنده‌ها بارگذاری نمایند.

    پایگاه‌های عمل‌کننده[ویرایش]

    بر اساس طرح عملیات، پایگاه‌های هوایی تهران، همدان و بوشهر با یگان‌های اف-۴ و پایگاه‌های تبریز و دزفول با یگان‌های اف-۵ در این عملیات شرکت کردند، همچنین پایگاه‌های هفتم و هشتم شکاری نیز با یگان‌های اف-۱۴، کار پشتیبانی را برعهده داشتند.

    اهداف[ویرایش]

    اهداف این عملیات، پایگاه‌های هوایی، فرودگاه‌ها، مخازن سوخت و مهمات، پالایشگاه‌ها، آشیانه هواپیماها، پناهگاه‌های تعمیرات و نگهداری هواپیما، باندهای پروازی، رادارهای هدایت‌کننده هواپیماهای جنگی، برج‌های مراقبت و مراکز مخابراتی عراق بودند.

    منبع مطلب : fa.wikipedia.org

    میخواهید جواب یا ادامه مطلب را ببینید ؟
    مهدی 8 روز قبل
    4

    بچه ها کسی جواب رو میدونه ؟

    برای پاسخ کلیک کنید